Leesjury-dag op Boektopia brengt jonge lezers en auteurs samen

Tijdens Boektopia 2026 viel er aan de stand van Iedereen Leest altijd wel iets te beleven: van voorleesmomenten en een doorlopende wedstrijd tot een knusse leeshoek. Een van de hoogtepunten was de Leesjury-dag op 14 november, waarbij jonge lezers en Leesjury-auteurs elkaar konden ontmoeten.

door Katrien Elen 
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Sofie Leyts - © Michiel Devijver en Iedereen Leest

'Als kind zetelde ik in Brugge in de allereerste Leesjury, en vandaag ben ik zelf genomineerd”, glundert auteur Sofie Leyts. Haar De grote postzegelroof van Rufus, Felix en (per ongeluk ook van) Viebe staat dit jaar op de lijst van groep 4 (10 tot 12 jaar). Vandaag mag ze op Boektopia voorlezen uit haar boek, naar aanleiding van de Leesjury-dag van Iedereen Leest. 'Zelf ben ik dankzij de Leesjury een betere lezer geworden', vertelt ze na afloop van haar voorleesmoment. 'In de selectie zitten soms boeken die je niet spontaan zou kiezen. Je maakt daardoor kennis met verhalen en genres waarmee je minder vertrouwd bent.' Zo leerde ze zelf poëzie waarderen. 'Ik was een grote fan van Roald Dahl. Met het beschouwende karakter van gedichten had ik aanvankelijk niets. Maar door in mijn Leesjury-groepje over poëzie te praten, ging ik inzien dat achter een gedicht vaak ook een heel verhaal verscholen gaat.'

Vandaag ervaart Leyts de impact van de Leesjury vanuit een andere positie. Ze werkt in de bibliotheek van Brugge en merkt daar dat het label van de Leesjury echt als een keurmerk geldt: 'Het prikkelt de nieuwsgierigheid. Kinderen, maar ook ouders gaan ervan uit dat een boek uit de selectie van kwaliteit is.' Het effect van haar eigen nominatie ziet ze dan weer weerspiegeld in de aanvragen voor lezingen: 'Die zijn explosief toegenomen. Zeker voor de maand maart, wanneer de Leesjury naar zijn einde loopt en het Jeugdboekenmaand is, heb ik verschillende aanvragen moeten weigeren.'

“'Zelf ben ik dankzij de Leesjury een betere lezer geworden. In de selectie zitten soms boeken die je niet spontaan zou kiezen. Je maakt daardoor kennis met verhalen en genres waarmee je minder vertrouwd bent.'”
Sofie Leyts, auteur en ex-Leesjurylid

Keuze gemaakt

Sofie Leyts en Juliette - © Michiel Devijver en Iedereen Leest

Intussen is ook een jurylid van groep 4 aangekomen bij de stand van Iedereen Leest. De tienjarige Juliette woonde met haar mama het voorleesmoment bij en wil nog graag een handtekening van Leyts. Ze neemt al voor de vijfde keer deel aan de Leesjury. 'Ik vind lezen sowieso superleuk. Vaak helpt mijn mama me bij het kiezen van boeken. Maar ik vind het ook heel fijn dat de boeken van de Leesjury voor mij zijn uitgekozen.' De mama van Juliette beaamt: 'De selectie is altijd erg zorgvuldig samengesteld. Maar ook over de communicatie van de bib en de aanpak van de vrijwillige begeleiders ben ik tevreden. De opdrachten zijn vaak creatief: van groepsgesprekken tot knutselactiviteiten.'

Derde druk

Inge Bogaerts aan het werk - © Michiel Devijver en Iedereen Leest

Terwijl Juliette met Sofie Leyts op de foto gaat, heeft zich een rij gevormd voor de tekentafel van illustrator en auteur Inge Bogaerts. Zij doet met Het Oinkbeest mee in groep 2. Op haar handgetekende bladwijzers verschijnen de kleurrijke personages uit haar sprookje over een elfje dat Zelfje heet. Ook Bogaerts is erg blij met haar nominatie. 'Het Oinkbeest is gebaseerd op het gelijknamige muzikale sprookje van Elly en Rikkert. Als kind koesterde ik dat verhaal enorm. Dat ik nu erkenning krijg voor een verhaal dat me zo nauw aan het hart ligt, voelt heel bijzonder.' De nominatie had meteen ook een effect op de verkoop: 'Dat Het Oinkbeest een derde druk kreeg, was een rechtstreeks gevolg van de Leesjury. Ook de aanvragen voor auteurslezingen zijn minstens met een derde toegenomen.'

Engagement

© Michiel Devijver en Iedereen Leest

In de rij voor een bladwijzer staan kinderen en hun (groot)ouders, maar ook leerkracht Kristel Bracke van basisschool Kleine Stam, op de grens van Wilrijk en Berchem, schuift aan. Als taal- en boekenjuf begeleidt ze dit schooljaar voor het eerst de Leesjury van groep 3 en 4. Vorig jaar maakte ze op de Leesjury-inspiratiedag voor begeleiders kennis met het project. 'Zeker voor groep 3 is er bij ons op school veel belangstelling. We hebben de leerlingen over twee groepen moeten verspreiden. Je merkt dat het makkelijker is om kinderen van 8 tot 10 warm te maken voor lezen dan die van 10 tot 12 jaar. Ook het engagement dat deelname vraagt, mag je niet onderschatten. De boeken van groep 4 zijn best dik. Als je die wilt uitlezen, moet je daar elke dag tijd voor maken.'  

Zelf kijkt Bracke altijd erg uit naar de ontmoetingen met de juryleden. 'We komen om de drie weken op de middag samen en bespreken dan één boek. Omdat de boeken moeten worden doorgegeven, heeft niet iedereen het boek al gelezen op het moment van de bespreking, maar dat geeft niet.' Fijne herinneringen heeft Bracke aan de bespreking met groep 3 van De stam van de oude eik van Isabelle Gielen, over een bijzondere blauwe steen. 'Als volwassene was ik niet spontaan gewonnen voor dit boek, maar ik merkte dat het de leerlingen erg aansprak. We hebben bovendien zelf een blauwe steen geknutseld.' 

Overweldigende aandacht

Maar dan moet Bracke alweer verder. Het voorleesmoment voor groep 3 staat op het punt te beginnen. In de Voorleesraket leest Lore Mutsaers voor uit Viti en het vuurtorenpad, terwijl Charlotte Severeyns live tekeningen maakt. 'De Leesjury betekent megaveel voor ons', vertelt Mutsaers na afloop.  'Eerst wordt je werk geselecteerd door een groep kenners. Nu is het aan de kinderen. Ik ben erg benieuwd hoe zij dit verhaal ervaren en of hun oordeel overeenkomt met dat van de volwassenen.'

Lore Mutsaers - © Michiel Devijver en Iedereen Leest

Extra bijzonder is dat Viti en het vuurtorenpad haar eerste kinderboek is: 'Als je dan meteen wordt geselecteerd voor de Leesjury, geeft dat wel een boost. Ik kan dit blijkbaar.' Ook Mutsaers en Severeyns kunnen de aanvragen voor auteurslezingen amper bijhouden. 'Dat het thema van Jeugdboekenmaand Water is, helpt. Viti en het vuurtorenpad speelt zich af aan zee, in een vissersdorpje. Ik denk dat er 20 à 30 lezingen gepland staan. Die aandacht is overweldigend, maar het is wel een van de leukste dingen die je als auteur kunt doen: contact maken met je publiek. Ik snap niet dat ik als kind nooit jurylid ben geweest. ‘Hoezo heb ik dat nooit gedaan?’ was het eerste wat ik aan mijn ouders zei toen ik hoorde van deze nominatie. (lacht)'

“De Leesjury betekent megaveel voor ons. Eerst wordt je werk geselecteerd door een groep kenners. Nu is het aan de kinderen. Ik ben erg benieuwd hoe zij dit verhaal ervaren en of hun oordeel overeenkomt met dat van de volwassenen.”
Auteur Lore Mutsaers

Groepsgevoel

Lara van acht zit wél in de leesjury en maakt deel uit van groep 3 in de bibliotheek van Bornem: 'Ik hou van lezen. Elke avond lees ik in bed.' Al in de derde kleuterklas sloot ze zich aan bij de Leesjury: 'Ik vind de besprekingen heel leuk. Soms knutselen we. De juf stelt ook veel vragen, zoals 'Wat vonden jullie van het boek?' of 'Wat vonden jullie het leukste of spannendste?'' 

Ook haar mama, die haar vergezelt, zat vroeger in de Leesjury: 'Ik vind het fijn dat Lara zo ook kennismaakt met boeken die ze niet spontaan uit het rek zou nemen. Ook het groepsgevoel is een plus. Lezen is een individuele bezigheid, maar via de Leesjury kun je die ervaring delen. Want waar kom je anders kinderen tegen die hetzelfde hebben gelezen als jij? Het is bovendien altijd een prachtige selectie.'

“Ik vind het fijn dat Lara zo ook kennismaakt met boeken die ze niet spontaan uit het rek zou nemen. Ook het groepsgevoel is een plus. Lezen is een individuele bezigheid, maar via de Leesjury kun je die ervaring delen.”
Mama van Leesjury-lid Lara

Een begrip in Vlaanderen

Karst-Janneke Rogaar - © Michiel Devijver en Iedereen Leest

Intussen is de Voorleesraket weer volgelopen. Dit keer is de Nederlandse illustrator Karst-Janneke Rogaar aan de beurt. Met de steun van het Europese project Read for Real konden we haar van Nederland naar Vlaanderen halen. Haar boek Lucy en Donker staat op de lijst voor groep 2: 'Als je ziet hoeveel boeken er verschijnen, is het erg bijzonder als je wordt uitgekozen en uit het aanbod wordt gelicht.' Rogaar is bovendien twee keer genomineerd. Ook Peer van Mohana van den Kroonenberg, waarvoor Rogaar de illustraties maakte, zit in de selectie van groep 2. 'Als Nederlandse had ik eerlijk gezegd nog nooit van de Leesjury gehoord. Intussen heb ik begrepen dat het hier echt groot is. Ik won natuurlijk ook een Gouden Penseel, maar de aandacht die de Leesjury genereert is echt groot. Voor een boek met een minder voor de hand liggend thema, over de schoonheid van de nacht en het donker, is dat extra fijn. Mensen zoeken vaak vrolijke boekjes. Zonder deze erkenning zouden ze misschien niet zo snel naar dit verhaal grijpen. Het is echt een boek met een thema waar je naar moet willen kijken. Dankzij dat label zijn mensen sneller geneigd nog een keer te kijken.'

Auteur Dirk Nielandt weet waar Rogaar over spreekt. Hij won de Leesjury al twee keer en eindigde vorig schooljaar op de tweede plaats. Dit jaar is hij genomineerd met Mama Stoel (groep 3) en is hij op Boektopia voor een meet-and-greet. 'Een boek dat in de Leesjury zit, heeft een langere levensduur. Het raakt niet zo snel ondergesneeuwd. Het krijgt ook altijd een herdruk, en de aanvragen voor lezingen zijn ontploft.' Maar het allerbelangrijkste vindt Nielandt dat de Leesjury de stem van kinderen en jongeren laat horen: 'Zij zijn de beste jury!' 

Meer over de Leesjury


De Leesjury op Boektopia

Voorleesraket
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Bladwijzer
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Charlotte Severeyns
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Tiptafel
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Karst-Janneke Rogaar
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Karst-Janneke Rogaar
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Stand
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Charlotte Severeyns en Lore Mutsaers
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Karst-Janne Rogaar
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Karst-Janneke Rogaar
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Voorlezen
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Inge Bogaerts
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Kinderen
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Charlotte Severeyns
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Voorleesraket
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Wedstrijd
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Leesjury-wedstrijd
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Charlotte Severeyns
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Charlotte Severeyns
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Dirk Nielandt
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Sofie Leyts
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Boeken groep 3
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Dirk Nielandt
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Leesjury-pin
© Michiel Devijver en Iedereen Leest
Mis niets van Iedereen Leest